ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ

Η διαχείριση των πτώσεων σε νευρολογικούς και ηλικιωμένους ασθενείς

Οποίος έχει ακούσει ή έχει δει πτώση ηλικιωμένου ατόμου στο έδαφος, για ένα πράγμα είναι σίγουρος: ότι οι πτώσεις είναι τρομακτικές και μπορούν να αποβούν ολέθριες. Μερικοί από τους πιο συχνούς παράγοντες επικινδυνότητας για πτώσεις είναι η διατροφική κατάσταση (π.χ. έλλειψη βιταμίνης D ή ασβεστίου), οι περιβαλλοντικοί κίνδυνοι ( χαλαρά χαλιά, φτωχός φωτισμός, ακατάλληλα παπούτσια, κτλ.), η έλλειψη άσκησης (π.χ. μυϊκή αδυναμία, ελλιπής ισορροπία, διαταραχές βάδισης, έλλειψη οστικής μάζας, κτλ.), η εκάστοτε φαρμακευτική αγωγή, η ηλικία και η ιατρική κατάσταση ( βλάβες στο οπτικό σύστημα, γνωστικές βλάβες, οστεοαρθρίτιδα, κτλ.).

Για τη μείωση των πτώσεων, οι θεραπευτές στοχεύουν στην διευκρίνιση των συνθηκών όπου ο ασθενής είχε πτώση και τη συσχέτισή τους με την υποβόσκουσα παθολογία, έτσι ώστε να είναι ικανός να καθορίσει τους παράγοντες που προκάλεσαν την πτώση.

Κλινικά, όταν κάποιος έχει συχνές πτώσεις ή βιώνει παρ’ ολίγον πτώσεις μπορεί να κρατάει αρχείο των περιστατικών (ημερολόγιο πτώσεων). Τα συγκεκριμένα δεδομένα μπορεί να φανούν πολύ χρήσιμα στους επαγγελματίες υγείας όσον αφορά την αξιολόγηση τους και τον οδηγό παρέμβασής τους.

Μετά από μια αναλυτική αξιολόγηση, ο θεραπευτής είναι ικανός να επισημάνει τους κύριους παράγοντες που προκαλούν τις πτώσεις. Ανάλογα, λοιπόν, με τους παράγοντες επικινδυνότητας πτώσεων, ο θεραπευτής μπορεί να καθορίσει το πρόγραμμα αποκατάστασης που θα ακολουθήσει ο ασθενής.

Η ισορροπία, η δύναμη και η ευλυγισία είναι οι λέξεις κλειδιά που πρέπει να συνοδεύουν τις ασκήσεις και τις λειτουργικές δραστηριότητες για την αποφυγή των πτώσεων. Εκτός από την καλή φυσική κατάσταση που πρέπει να διατηρήσει ο ασθενής, πρέπει να είναι ικανός να διαχειρίζεται μόνος του το περιβάλλον, καθώς επίσης να μάθει να κινείται στους διάφορους χώρους ( εντός ή εκτός σπιτιού) με ασφάλεια.

Πτωσεις

Όπως είναι φυσιολογικό και ευνόητο, δεν μπορούν να προληφθούν όλες οι πτώσεις. Γι’ αυτό το λόγο, ένα πολύ σημαντικό και σπουδαίο κεφάλαιο στην αποκατάσταση είναι η διαχείριση της κατάστασης μετά την πτώση. Πώς πρέπει να δράσει το άτομο μετά την πτώση; Ποιες κινητικές ακολουθίες πρέπει να εφαρμόσει για να σηκωθεί ξανά όρθιος (μόνος του ή με τη βοήθεια ενός δεύτερου ατόμου);

Συνεπώς η πρόληψη και η διαχείριση των πτώσεων πρέπει να αποτελεί ξεχωριστό θεραπευτικό στόχο για το θεραπευτή. Η εκμάθηση του πώς να πέφτει με ασφάλεια στο πάτωμα και πώς να σηκώνεται ξανά το άτομο με ιστορικό πτώσεων, είναι ζωτικής σημασίας.

Η εκμάθηση στρατηγικών για την πρόληψη και διαχείριση των πτώσεων δεν αφορά μόνο τους ίδιους τους ενδιαφερόμενους αλλά και τους συγγενείς, τους συνοδούς και τα άτομα που είναι υπεύθυνα για τη φροντίδα τους. Ο κακός χειρισμός και η άγνοια μπορεί να προκαλέσουν περεταίρω τραυματισμούς στο άτομο που έχει υποστεί πτώση (π.χ. εξάρθρημα ή υπεξάρθρημα ώμου, μυϊκές ή συνδεσμικές κακώσεις, κτλ.).

Συμπερασματικά μπορούμε να καταλήξουμε ότι οι πτώσεις απαιτούν ενδελεχή έρευνα και μια συντονισμένη προσέγγιση όσον αφορά την θεραπευτική παρέμβαση. Όταν εξειδικευμένοι θεραπευτές είναι ικανοί να καθοδηγήσουν τους ασθενείς να αντιμετωπίσουν τις πτώσεις, πολλές από αυτές μπορούν να προληφθούν. Επίσης, μέσω της εξοικείωσης μπορεί να μειωθεί ο φόβος της πτώσης και να και με αυτόν τον τρόπο να προαχθεί η ανεξαρτησία.

 

Μαντά Ευαγγελία
Φυσικοθεραπεύτρια PΤ, MT, Bobath (IBITA) instructor

http://www.bioanadrasis.com

 

Αναφορές

  • Darcy A. Umphred, Neurological rehabilitation, 2007.
  • KNGF 2004. Guideline for Physical therapy in patients with stroke.
  • Maria Stokes, Emma Stack, Physical Management for neurological conditions, 2011.

ΜΟΙΡΑΣΤΕΙΤΕ ΤΟ



ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ