ΔΙΑΤΡΟΦΗ KAI ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ

ΟΞΙΝΕΣ – ΑΛΚΑΛΙΚΕΣ ΤΡΟΦΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΜΕ ΦΛΕΓΜΟΝΕΣ

Πολλές από τις τροφές που καταναλώνουμε δημιουργούν στον οργανισμό μας ένα όξινο περιβάλλον, το οποίο επιβραδύνει το μεταβολισμό και απορροφά ενέργεια με αποτέλεσμα να γινόμαστε πιο επιρρεπείς στις ασθένειες και να βάζουμε πιο εύκολα κιλά. Για μια πιο υγιεινή διατροφή, αλλά και για να χάσουμε βάρος θα πρέπει να καταναλώνουμε περισσότερες αλκαλικές τροφές και λιγότερες όξινες.

Τι σημαίνει οξείδωση και αντιοξείδωση;

Οξειδωτικό στρες είναι η φθορά που προκαλείται στον οργανισμό μας, μέσω της αυξημένης παραγωγής ελεύθερων ριζών. Η φθορά αυτή προκαλείται μέσω της διαδικασίας οξείδωσης. Η οξείδωση αποτελεί μια φυσιολογική διαδικασία που συντελείται σε όλους τους ζωντανούς οργανισμούς μέσω της πρόσληψης οξυγόνου. Στον ανθρώπινο οργανισμό κατά την οξείδωση παράγονται ουσίες γνωστές ως ελεύθερες ρίζες. Η οξειδωτική καταστροφή από τις ελεύθερες ρίζες αυξάνεται παράλληλα με την αύξηση της ηλικίας και θεωρείται ότι αποτελεί έναν από τους κυριότερους παράγοντες της διαδικασίας της γήρανσης καθώς και πλήθος εκφυλιστικών παθήσεων, όπως τα καρδιαγγειακά νοσήματα, ο διαβήτης, ο καρκίνος, η νόσος Alzheimer, η σκλήρυνση κατά πλάκας κ.α.

Οι ελεύθερες ρίζες παράγονται κατά τη διάρκεια των διεργασιών του μεταβολισμού μέσω της πρόσληψης του οξυγόνου που χρησιμοποιείται για τις βιολογικές καύσεις. Οι ουσίες αυτές είναι απαραίτητες για την εξολόθρευση παθογόνων μικροβίων και ιών που εισβάλλουν στο σώμα μας. Υπό κανονικές συνθήκες, μόλις οι ελεύθερες ρίζες επιτελέσουν την αποστολή τους καταστρέφονται από αντιοξειδωτικά συστήματα του οργανισμού. Όταν όμως το ανοσοποιητικό σύστημα βρίσκεται σε κατάσταση διαρκούς υπερδιέγερσης (π.χ. εξαιτίας του καπνίσματος ή του έντονου στρες) παράγονται πολύ μεγαλύτερες ποσότητες ελεύθερων ριζών και της αντιοξειδωτικής άμυνας του οργανισμού και προκαλείται το οξειδωτικό στρες – φαινόμενο καταστροφικό για τους ιστούς και την υγεία μας, καθώς χιλιάδες ελεύθερες ρίζες οξυγόνου πολιορκούν τα κύτταρά μας, εισχωρούν στο εσωτερικό τους και καταστρέφουν το DNA.

Ο ανθρώπινος οργανισμός έχει διάφορους μηχανισμούς άμυνας ενάντια στις ελεύθερες ρίζες αποτελούμενο από αντιοξειδωτικές ουσίες. Ωστόσο, οι ποσότητες αντιοξειδωτικών ουσιών που παράγονται φυσιολογικά από το σώμα μας δεν επαρκούν πάντα για να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά η υψηλή ποσότητα ελεύθερων ριζών. Καθώς είμαστε εκτεθειμένοι σε παράγοντες που συμβάλλουν στην υπερπαραγωγή ελεύθερων ριζών, συνίσταται η πρόσληψη αντιοξειδωτικών ουσιών μέσα από τη διατροφή μας (φρούτα και λαχανικά) ή από αντιοξειδωτικά σκευάσματα. Τα αντιοξειδωτικά είναι ουσίες που δρουν με τέτοιο τρόπο, ώστε να δεσμεύουν και να εξουδετερώνουν τις ελεύθερες ρίζες, μετατρέποντάς τες σε μη τοξικές, άρα και σε ακίνδυνες για τον ανθρώπινο οργανισμό. Τέτοιες ουσίες είναι οι βιταμίνες Α, C, και Ε, τα φλαβονοειδή, το σελήνιο, το Β-καροτένιο, ο ψευδάργυρος, τα διάφορα είδη λικοπενίων και πολλά άλλα.

Τι σημαίνει όξινο ph;

Σύμφωνα με την ιατρική επιστήμη, το pH του ανθρώπινου σώματος είναι 7.35-7.45 που σημαίνει πως είναι ελαφρά αλκαλικό. Ένα όξινο ph μπορεί να προκύψει από συναισθηματικό στρες, υπερφόρτωση τοξινών, ανοσολογικές αντιδράσεις ή από οποιαδήποτε διαδικασία που στερεί τα κύτταρα από οξυγόνο και άλλα θρεπτικά συστατικά. Προφανώς, η κατανάλωση μιας διατροφής που είναι πολύ όξινη μπορεί να αλλάξει τα επίπεδα ph σε ένα βαθμό. Το σώμα θα προσπαθήσει να αντισταθμίσει το όξινο ph επίπεδο με τη χρήση αλκαλικών μετάλλων που έχουν αποθηκευτεί. Εάν η δίαιτα δεν περιέχει αρκετά μέταλλα, μια συγκέντρωση οξέων στα κύτταρα θα μεταφερθούν και θα στερηθούν το οξυγόνο. Αυτό μπορεί να μειώσει την ικανότητα του σώματος να απορροφήσει πρόσθετα μέταλλα και άλλα θρεπτικά συστατικά κι έτσι μειώνεται η παραγωγή ενέργειας στα κύτταρα, μειώνεται η ικανότητα για επιδιόρθωση των κατεστραμμένων κυττάρων καθώς επίσης και η ικανότητα του οργανισμού να αποτοξινώσει τα βαρέα μέταλλα. Επίσης, τα καρκινικά κύτταρα αναπτύσσονται και πολλαπλασιάζονται και ο οργανισμός είναι πιο επιρρεπής στην κόπωση και την ασθένεια.

Τα τρόφιμα από την άλλη, έχουν επίσης το δικό τους pH το οποίο επιδρά στον ανθρώπινο οργανισμό. Γνωρίζουμε πως πολλά από τα φρούτα για παράδειγμα έχουν όξινο pH όπως τα εσπεριδοειδή, άλλα τρόφιμα πάλι είναι ουδέτερα και άλλα αλκαλικά. Το παράδοξο σε πρώτη ανάγνωση για πολλούς ανθρώπους είναι ωστόσο ότι όξινα φρούτα, όπως το λεμόνι για παράδειγμα, έχουν αλκαλική επίδραση στο σώμα.Δεν αρκεί λοιπόν να γνωρίζουμε ποια τρόφιμα και ουσίες είναι στην υλική τους μορφή αλκαλικά ή όξινα, αλλά θα πρέπει να δούμε το pH τους μετά την πέψη. Θα διαπιστώσουμε λοιπόν πως πολλά τρόφιμα και ουσίες που στην υλική τους μορφή έχουν όξινο pH, ύστερα από την καύση έχουν αλκαλικό. Το ίδιο ισχύει και αντίστροφα για άλλες τροφές.

Όξινες τροφές. Ποιες είναι;

Καλαμπόκι, κονσερβοποιημένα φρούτα, κριθάρι, ρύζι, σχεδόν όλα τα δημητριακά, όπως το σιτάρι και όλα τα αλεύρια (ψωμί, ζυμαρικά, μακαρόνια, κλπ), σίκαλη, βρώμη, τα περισσότερα φασόλια και όσπρια, σκληρά και επεξεργασμένα τυριά, φυστίκια, σχεδόν όλες οι ζωικές πρωτεϊνες, τα ψάρια και φυσικά, το αλκοόλ, τα σάκχαρα,τα φάρμακα και τα προϊόντα καπνού.

Ο καφές είναι ένα όξινο ρόφημα (που έχει ένα pΗ περίπου 4), αλλά έχει βρεθεί ότι η κατανάλωση με μέτρο, μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη ορισμένων καρκίνων και ασθενειών, λόγω της αποτοξινωτικής δράσης του στο αίμα.

Αλκαλικές τροφές. Ποιες είναι;

Μερικά φρούτα είναι πολύ αλκαλικά (μήλα, βερίκοκα, αβοκάντο, μπανάνες, βατόμουρα, πεπόνι, φρέσκια καρύδα, κεράσια,  σύκα, αχλάδια, πορτοκάλια, ανανάς, ροδάκινα, σταφίδες, σταφύλια, γκρέιπφρουτ, πεπόνι, λεμόνια και γλυκολέμονα, νεκταρίνια, σμέουρα, ντομάτα, μανταρίνια, τα περισσότερα τροπικά φρούτα, καρπούζι, φράουλες).

Λαχανικά με υψηλή αλκαλικότητα (τα περισσότερα πράσινα λαχανικά, όπως τα σπαράγγια, τα ραδίκια, το χόρτο σιτάρι, τα φύκια, τα λαχανικά, το  κάρδαμο, το μπρόκολο, το σπανάκι,το σέλινο, τα φρέσκα φασολάκια, η γλυκοπατάτα, η κολοκύθα, ο αρακάς, οι πιπεριές, το κρεμμύδι, το μαρούλι, τα μανιτάρια, τα λαχανάκια Βρυξελλών, τα φασολάκια, η μελιτζάνα, το σκόρδο, τα αγγούρια, το λάχανο, το καρότο, ο μάραθος, τα παντζάρια, τα κάστανα, τα αμύγδαλα, η καυτερή πιπεριά, το τζίντζερ και η κανέλα).

Πρόσθετες  αλκαλικές τροφές

Γλυκαντικές ουσίες που προκαλούν αλκαλοποίηση περιλαμβάνουν το σιρόπι ρυζιού, το σιρόπι σφενδάμου, τη stevia, τα αμύγδαλα, τα κάστανα και το tofu.  Αλκαλοποιητικά ποτά είναι το καθαρό ή εμφιαλωμένο νερό, το γάλα αμυγδάλου, ο ζωμός λαχανικών, το μη ζαχαρούχο γάλα σόγιας, ο φρέσκος χυμός λαχανικών, το νερό με λεμόνι και το τσάι από βότανα. Τα λεμόνια είναι φυσικά όξινα, αλλά γίνονται αλκαλικά μετά την πέψη. Το αντίθετο ισχύει για τα κρέατα, ενώ είναι αλκαλικά πριν από την πέψη, γίνονται όξινα αργότερα.

Άρα, για να κρατήσουμε την ισορροπία μας και το pH σε ελαφρά αλκαλικά επίπεδα, η διατροφή μας θα πρέπει να εμπεριέχει περισσότερα αλκαλικά απ’ ότι, όξινα, κάτι που θα είναι και πολύ ευνοϊκό στη διατήρηση ή την απόκτηση ορθού σωματικού βάρους. Ο συνδυασμός θα πρέπει να είναι 70-80% αλκαλικές τροφές και 20-30% όξινες. Η κατανάλωση αποκλειστικά αλκαλικών τροφών, επίσης δεν συνίσταται μιας και τότε το pH θα ανέβει σε επίπεδα πολύ αλκαλικά με τις επακόλουθες συνέπειες.

Ένας γενικός κανόνας είναι να κατηγοριοποιήσουμε τα τρόφιμα για να ξέρουμε ποια να επιλέγουμε και ποια να αποφεύγουμε

Στα όξινα τρόφιμα ανήκουν οι εξής κατηγορίες/τρόφιμα:

  • όλα τα γλυκά, άσχετα εάν είναι με λευκή ή μαύρη ζάχαρη ή άλλα φυσικά γλυκαντικά,
  • τα τρόφιμα με υψηλή περιεκτικότητα σε κορεσμένα και ακόρεστα λιπαρά,
  • το κρέας,
  • τα γαλακτοκομικά που είναι κίτρινα και μερικά από τα λευκά,
  • όσπρια
  • μερικά από τα φρούτα
  • κάποια λαχανικά
  • η μαγιά,
  • τα αεριούχα ποτά,
  • τα πατατάκια, σοκολάτες, γλυκά & αλμυρά snacks, και γενικότερα όλα τα fastfood,
  • το αλκοόλ, καφές, κακάο κ.ά.

Στα αλκαλικά τρόφιμα ανήκουν οι εξής κατηγορίες/τρόφιμα:

  • σχεδόν όλες οι πρασινάδες όπως
  • σαλάτες
  • λαχανικά
  • βότανα
  • αμύγδαλα
  • τα περισσότερα φρούτα (όλα τα εσπεριδοειδή)
  • λευκά γαλακτοκομικά (ελαφρά αλκαλικά έως ουδέτερα) κ.ά.

 

Εμμανουέλλα Φωτεινού
Βιολόγος ΜSc Κλινική Βιοχημικός

http://www.efdiatrofin.gr

 

 

 

 

 

ΜΟΙΡΑΣΤΕΙΤΕ ΤΟ



ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ